fb-pxl-img
ΜΕΝΟΥ

Περίληψη

Αριθμός απόφασης: Α4114/2015

ΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ

 11ο ΜΟΝΟΜΕΛΕΣ

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 15 Ιουνίου 2015, με Δικαστή την Ασημούλα Τραχανά, Πρωτόδικη Διοικητικών Δικαστηρίων και γραμματέα την Όλγα Σταυρουλάκη, δικαστική υπάλληλο.

Για να δικάσει την με ημερομηνία κατάθεσης από 13-1­2006 αγωγή (αρ. κατ. 7/2006)

Του _______ _______  του _______ , κατοίκου Νίκαιας Αττικής, οδός _______ , ο οποίος παραστάθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου Γεώργιου Στυλιανού Παναγάκου, βάσει δηλώσεως του άρθρου 29 παρ. 1 του Ν. 2915/2001.

Κατά του Οργανισμού Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α.) με την επωνυμία «Δήμος Πειραιά, που εκπροσωπείται από τον Δήμαρχό του και παραστάθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου         Αντωνίου Καραμολέγκου,  βάσει δηλώσεως        του άρθρου 29 παρ.1 του Ν.2915/2001.

Μετά τη δημόσια συνεδρίαση το Δικαστήριο αφού μελέτησε τα σχετικά έγγραφα.

 

Σκέφθηκε κατά το Νόμο

  1. Επειδή, με την υπό κρίση αγωγή, για την άσκηση της οποίας έχει καταβληθεί το νόμιμο τέλος δικαστικού ενσήμου (βλ. σχετ. τα υπ’    αριθ. 608483,     313302,, 672327         και 429393/17-11-2014 ειδικά παράβολα αγωγοσήμου Σειράς Α’ με τα επικολλημένα επ’ αυτών ένσημα υπέρ του Ταμείου Νομικών και ΕΤΑΑ), ο ενάγων ζητεί να υποχρεωθεί ο εναγόμενος     Δήμος να του καταβάλει,νομιμοτόκως από της επιδόσεως       της αγωγής, ποσό 500 ευρώ, ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης και ποσό 4.288,26 ευρώ, ως αποζημίωση, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 105 και 106  Εισ.Ν.Α.Κ., για τη ζημία (θετική και αποθετική) που, κατά τους ισχυρισμούς του, υπέστη, από την παράνομη παράλειψη των αρμόδιων οργάνων του ως άνω Δήμου να   καλύψουν  τις  σιδηροτροχιές   που   υπήρχαν επί    του οδοστρώματος (απόταν διερχόταν από την οδό αυτή το τραμ) στην οδό _______ , στον Πειραιά, με αποτέλεσμα την πρόκληση φθορών στο δίκύκλο όχημα στο οποίο επέβαινε καθώς κα l των κινητών πραγμάτων που έφερε μαζί του, κατά την 23η-1-2001. Η αγωγή αυτή πρέπει, καταρχάς, να   εξεταστεί ως    προς  τη συνδρομή    των προϋποθέσεων του παραδεκτού της.
  2. Επειδή, σύμφωνα με το άρθρο 1 του ν. 3155/1955 “περί κατασκευής και συντηρήσεως οδών”, οι οδοί της Χώρας δίακρίνονται σε Εθνικές, Επαρχιακές και Δημοτικές ή Κοινοτικές, ενώ στο άρθρο 5 του ίδιου νόμου, ορίζεται ότι: «1. Αι Εθνικαί οδοί κατασκευάζονται, ανακαινίζονται και συντηρούνται υπό του Κράτους δια της Υπηρεσίας Δημοσίων Εργων (…)». Εξάλλου, στο άρθρο 1 του ν. 2503/1997 (Φ.Ε.Κ. Α’ 197), ορίζεται ότι: «1. Σε καθεμιά από τις Περιφέρειες στις οποίες διαιρείται, η Χώρα, κατά τις διατάξεις του άρθρου 61 του ν. 1622/1986 (Φ.Ε.Κ. 92 Α’) και των κατ’ εκτέλεση αυτού εκδίδόμενων προεδρικών διαταγμάτων που καθορίζουν τη χωρική έκταση, την έδρα και τον τίτλο των Περιφερειών, συνιστάται ως ενιαία αποκεντρωμένη μονάδα διοίκησης του Κράτους η Περιφέρεια, που οργανώνεται, διοικείται και στελεχώνεται κατά τις διατάξεις του παρόντος νόμου (…). Η κάθε Περιφέρεια ως ενιαία αποκεντρωμένη μονάδα διοίκησης έχει τις αρμοδιότητες που ασκούν οι υπηρεσίες της στη συνολική χωρική έκτασή της, συμπεριλαμβανομένων και των υπηρεσιών της Περιφέρειας στο νομό ή νομαρχία, καθώς καL τις αρμοδιότητες που ανήκουν στο Γενικό Γραμματέα της Περιφέρειας. Δεν θίγονται με τις διατάξεις του παρόντος οι αρμοδιότητες των νομαρχιακών αυτοδιοικήσεων και των δήμων κα l κοινοτήτων. (…).        5. Με τις διατάξεις του παρόντος νόμου δεν θίγονται κα l διατηρούνται υπέρ του Υπουργού Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων οι αρμοδιότητες που αναφέρονται στα έργα που χρηματοδοτούνται από εθνικούς και κοινοτικούς πόρους καθώς κα l οι αρμοδιότητες που αναφέρονται: α. (…), δ. Στη συντήρηση όλων των έργων των ενταγμένων στα δLευρωπαϊκά δίκτυα, ε. (…)», στο άρθρο 2 αυτού, ότι: «(…). Από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου και με την επιφύλαξη των διατάξεων των παρ. 5 και 6 του άρθρου 1 οι διανομαρχιακές και οι περιφερειακές υπηρεσίες των υπουργείων, καθώς και οι περιφερειακές υπηρεσίες σε επίπεδο νομού ή νομαρχίας καταργούνται αυτοδικαίως καl οι αρμοδιότητες του ασκούνται από τις αντίστοιχες υπηρεσίες της Περιφέρειας που συνιστώνται με τον παρόντα νόμο (…)», στο άρθρο 5, ότι: «1. Η Περιφέρεια διαρθρώνεται ως εξής: – Γραφείο Γενικού Γραμματέα Περιφερείας, – Γενική Διεύθυνση Περιφέρειας (…). Η Γενική Διεύθυνση Περιφέρειας συγκροτείται: Α. Από τις Διευθύνσεις: α) (…), ε) Ελέγχου Συντήρησης Έργων (…). Οι ανωτέρω οργανικές μονάδες (…) έχουν τοπική αρμοδιότητα ολόκληρη την Περιφέρεια και έδρα τους την έδρα της Περιφέρειας. (…)» και στο άρθρο 6 ότι: «1.(…). 5. Η διεύθυνση μηχανικού εξοπλισμού. Η Διεύθυνση Ελέγχου Συντήρησης Έργων συγκροτείται από τα παρακάτω τρία (3) Τμήματα: Ελέγχου Συντήρησης Έργων είναι αρμόδια   για    τη συντήρηση τοπικών βελτιώσεων και τη συντήρηση       του υφισταμένου οδικού δικτύου, τη μελέτη και εκτέλεση  σήμανσης και σηματοδότησης, καθώς και τη συντήρηση    του    πάσης φύσεως Τμήμα Συντήρησης, “Τμήμα Σήμανσης, Σηματοδότησης και Ηλεκτροφωτ ισμού, “Τμήμα Εξοπλισμού και διαχείρισης. Οι αρμοδιότητες των Τμημάτων της Διεύθυνσης Ελέγχου Συντήρησης Έργων είναι: α) Τμήμα Συντήρησης. Η μελέτη και η εκτέλεση ή η επίβλεψη εκτέλεσης των εργασιών συντήρησης και βελτίωσης του οδικού δικτύου,  αρμοδιότητας της. (…)». Σύμφωνα, άλλωστε με το άρθρο μόνο του π.δ/τος 51/1987          (Φ.Ε.Κ. Α’  26), το οποίο εκδόθηκε κατ’ εξουσιοδότηση του ν. 1622/1986 (Φ.Ε.Κ. Α’ 92, άρθρο 61), οι περιφέρειες στις οποίες διαιρείται η χώρα για το σχεδίασμά, προγραμματισμό και συντονισμό της περιφερειακής ανάπτυξης καθορίζονται, σε δέκα τρεις (13), ως εξής: «1. (…). 9. ΑΤΤΙΚΗΣ. Έδρα: Αθήνα. Νομοί: 1 Αττικής. 10.   (…)».
  1. Επειδή, περαιτέρω, με το άρθρο 99 του ν. 1892/1990 (Φ.Ε.Κ. Α’    101) “Ρυθμιστικό σχέδιο Αθήνας και Θεσσαλονίκης”, προστέθηκαν στο άρθρο 14 του ν. 1349/1983 (Φ.Ε.Κ. Α’ 52) νέες βασικές οδικές, αρτηρίες στο νομό Αττικής,   ως Εθνικές Οδοί και,  ειδικότερα, ορίστηκε,  μεταξύ άλλων ότι βασική αρτηρία του Εθνικού οδικού δικτύου αποτελεί και η “ια. Οδός από Επιβατικό Λιμάνι Πειραιά (Ακτή Κονδύλη) – Δραπετσώνα – Λιμάνι Κερατσινίου – Σχιστό – Σκαραμαγκά – Δυτική Περιφερειακή Αιγάλεω (από Λεωφόρο Αθηνών – Κορίνθου μέχρι συναντήσεως της Εθνικής Οδού Ελευσίνας – Σταυρού)”, ενώ, με την ΔΜΕΟ/ε/Ο/1308/15- 12-1995 απόφαση του Υπουργού ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε., έγινε η κατάταξη των εθνικών οδών περιφερειών Αττικής κ.λ.π. σε Βασικό (Πρωτεύον), Δευτερεύον και Τριτεύον Οδικό Δίκτυο και ορίστηκε ότι στο δευτερεύον εθνικό οδικό δίκτυο ανήκει, μεταξύ άλλων και η προαναφερθείσα οδός (από Επιβατικό Λιμάνι Πειραιά (Ακτή Κονδύλη) – Δραπετσώνα – Λιμάνι Κερατσινίου – Σχιστό – Σκαραμαγκά – Δυτική Περιφερειακή Αιγάλεω (από Λεωφόρο Αθηνών – Κορίνθου μέχρι συναντήσεως της Εθνικής Οδού Ελευσίνας -Σταυρού).
  1. Επειδή, εξάλλου, στο άρθρο 71 του Κ.Διοικ.Δικ. (ν. 2717/1993 – Φ.Ε.Κ. Α’ 97), ορίζεται ότι: «Αγωγή μπορεί να ασκήσει εκείνος ο οποίος έχει, κατά του Δημοσίου ή άλλου νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου, χρηματική αξίωση από έννομη σχέση δημοσίου δικαίου» και στο άρθρο 72 ότι: «Η αγωγή ασκείται κατά του Δημοσίου ή του νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου που είναι υπόχρεο προς ικανοποίηση της κατά την παρ. 1 του προηγούμενου άρθρου αξίωσης». Από το συνδυασμό των πιο πάνω διατάξεων και εκείνων που παρατέθηκαν στη δεύτερη σκέψη της παρούσας, συνάγεται: ότι κύριος φορέας για την κατασκευή κα l συντήρηση του Εθνικού,  οδικού    δικτύου είναι η χωρικά αρμόδια Περιφέρεια, πλην του τμήματος εκείνου (του Εθνικού οδικού δικτύου) που εμπίπτει στις αναφερόμενες στις διατάξεις του ν. 2503/1997 εξαιρέσεις, για το οποίο αρμόδια καθίσταται η Γενική Γραμματεία Δημοσίων Έργων    του Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε., δια των οικείων υπηρεσιακών της μονάδων. Συνεπώς, τυχόν αγωγή αποζημίωσης για παράνομη υλική ενέργεια ή παράλειψη υλικής ενέργειας των αρμόδιων οργάνων περί την συντήρηση εθνικής οδού, πρέπει να στρέφεται κατά της χωρικά αρμόδιας Περιφέρειας και μόνον και όχι κατά του Ο.Τ.Α., εντός των διοικητικών ορίων του οποίου τυγχάνει να βρίσκεται μια τέτοια οδός ή τμήμα της, καθώς ο τελευταίος (Ο.Τ.Α.) δεν νομιμοποιείται παθητικώς.
  1. Επειδή, από τη διάταξη της παραγράφου 1 του άρθρου 7 του Κ.Διοικ.Δlk., συνάγεται ότι η τοπική αρμοδιότητα των διοικητικών δικαστηρίων καθορίζεται με βάση την έδρα της αρχής, από πράξη, παράλειψη ή υλική ενέργεια οργάνου της οποίας δημιουργήθηκε η διαφορά. Ως αρχή, στο διοικητικό δίκαιο, νοείται η ιδιαίτερη οργανωτική ενότητα, την οποία αποτελούν, μέσα στα πλαίσια ενός δημόσιου νομικού προσώπου, ένα ή περισσότερα διοικητικά όργανα και, ορισμένος αριθμός υπαλλήλων, με αρμοδιότητα άσκησης δημόσιας εξουσίας. Ειδικότερα, και ενόψει του προαναφερθέντος ν. 2503/1997, αρχή συνιστά και η Περιφέρεια, η οποία αποτελείται, μέσα στο πλαίσιο του νομικού προσώπου του Κράτους, από τον Γενικό Γραμματέα  Περιφέρειας και υπαλλήλους, με αρμοδιότητα άσκησης δημόσιας εξουσίας στη συνολική χωρική έκτασή της. Επειδή, στην προκειμένη περίπτωση, ο εναγών, την υπό κρίση αγωγή του, εκθέτει ότι την 23η-1-2001 και περί ώρα 09:55 π.μ., εκίνείτο με το δίκυκλο μοτοποδήλατό του με ταχύτητα περί τα 30 χλμ./ώρα, επί της οδού Αιγάλεω στον Πειραιά. Φθάνοντας στη συμβολή της οδού Αιγάλεω με την οδό Ακτή Κονδύλη, ο σηματοδότης επί της οδού Αιγάλεω έδειχνε πράσινο φως και ως εκ τούτου έστριψε αριστερά καlείσήλθε στην οδό Ακτή Κονδύλη. Αφού κινήθηκε επί της οδού Ακτή Κονδύλη επί αρκετά μέτρα, με κατεύθυνση προς τον Ηλεκτρικό Σταθμό Πειραιά, περίπου στο ύψος της ανωτέρω οδού και στον αριθμό 32 ο εμπρόσθιος τροχός της μηχανής του έπεσε μέσα στις σιδηροτροχιές που υπήρχαν στο οδόστρωμα (από τότε που διερχόταν από την οδό αυτή το τραμ), το όχημά του έχασε τον έλεγχο και επέπεσε με την αριστερή πλευρά του στην αριστερή πλευρά του ΕΑ 17875 Υπηρεσιακού Αυτοκινήτου της Αστυνομίας με συμβατικό αριθμό ΥΗΙ-6729 και τελικός η μηχανή του ανετράπη με αποτέλεσμα πέφτοντας στο οδόστρωμα να υποστεί ζημιές και στο πίσω μέρος της. Συνεπεία της πτώσης του δίκυκλου οχήματος του, λόγω των υφιστάμενων σιδηροτροχιών επί του οδοστρώματος, τις οποίες υποστηρίζει ότι δεν μπορούσε να αποφύγει, καθόσον οι εν λόγω σιδηροτροχιές διέσχιζαν την οδό Ακτή Κονδύλη παράλληλα σε όλο το μήκος του οδοστρώματος αλλά και πλαγίως κάθετα, με αποτέλεσμα να είναι αδύνατη η είσοδος επί της οδού Ακτή Κονδύλη χωρίς να πατήσουν οι ρόδες των οχημάτων επί των σιδηροτροχιών, ενώ επιπλέον ήταν αδύνατον να προβεί σε κάποιον ελιγμό, προκειμένου να τις αποφύγει, με αποτέλεσμα να χάσει τον έλεγχο του οχήματος του και να πέσει σε παρακείμενο όχημα της Ελληνικής Αστυνομίας, το οποίο βρισκόταν προσωρινά σταθμευμένο επί της οδού Ακτή Κονδύλη (προς Άγιο Διονύσιο) και στην αριστερή λωρίδα κυκλοφορίας της ως άνω οδού. Συνεπεία αυτού ο εναγών επέπεσε με την αριστερή πλευρά της μηχανής του στην αριστερή πλευρά του ΕΑ 17875 υπηρεσιακού Αυτοκινήτου της ΕΔ.ΑΣ. και τελικός η μηχανή του ανετράπη, με αποτέλεσμα πέφτοντας στο οδόστρωμα να υποστεί υλικές ζημίες και στο πίσω μέρος της. Ήδη, με την υπό κρίση αγωγή, ζητεί να υποχρεωθεί ο εναγόμενος Δήμος Πειραιά να του καταβάλλει, το συνολικό ποσό των 4.788,26 Ευρώ, ως αποζημίωση, για την αποκατάσταση της ζημίας που υπέστη και προς ικανοποίηση της αντίστοιχης ηθικής του βλάβης,   διότι, τα αρμόδια όργανα του παρέλειψαν να προβούν στις απαιτούμενες υλικές ενέργειες προς κάλυψη ή αφαίρεση των σιδηροτροχιών που υπήρχαν στο συγκεκριμένο σημείο του οδοστρώματος της οδού Ακτή Κονδύλη, στον Πειραιά,  ώστε να   αποτρέψουν, ως είχαν υποχρέωση, επιγενόμενα ατυχήματα. Εξάλλου, ο εναγόμενος Δήμος με το νομίμως κατατεθέν την 18η-6-2015 υπόμνημά του ισχυρίζεται μεταξύ άλλων ότι κατά το επίδίκο χρονικό διάστημα η Ακτή Κονδύλη δεν ανήκε στο δημοτικό και κοινοτικό οδικό δίκτυο, για το οποίο οι υπηρεσίες του εναγόμενου Δήμου είχαν υποχρέωση συντήρησης, αλλά η συγκεκριμένη οδός ανήκε ως τμήμα του δευτερεύοντος εθνικού οδικού δικτύου στην αρμοδιότητα του ΥΠΕΧΩΔΕ, με αποτέλεσμα να νομιμοποιείται παθητικά στη συγκεκριμένη δίκη αποκλειστικά και μόνο το Ελληνικό Δημόσιο. Προς απόδειξη των ισχυρισμών του επικαλείται και προσκομίζει το υπ’ αριθ. πρωτ. 1845/8-6-2015 έγγραφο της Δ/νσης Οδοποιίας – Αποχέτευσης του Τμήματος Οδικών Έργων και Δημοτικής Συγκοινωνίας του Δήμου Πειραιά προς την νομική υπηρεσία, στο οποίο αναφέρεται ότι «Σε απάντηση του σχετικού εγγράφου σας, σας γνωρίζουμε ότι: Σύμφωνα με την υπ’ αριθ. ΔΜΕΟ/Ε/0/1308/15-12-1995 Απόφαση Υπουργού ΠΕΧΩΔΕ περί κατάταξης εθνικών οδών (ΦΕΚ 30/Β/19-1-1996, η οδός «Από επιβατικό Λιμάνι Πειραιά (Ακτή Κονδύλη) – Δραπετσώνα -Λιμάνι Κερατσινίου – Σχιστό- Σκαραμαγκάς» έχει χαρακτηρισθεί ΔΕΥΤΕΡΕΥΟΝ ΕΘΝΙΚΟ ΟΔΙΚΟ ΔΙΚΤΥΟ και δεν εντάσσεται στις υποχρεώσεις του Δήμου Πειραιά ως προς την κατασκευή, συντήρηση και λειτουργία της σύμφωνα με το άρθρο 24 παρ. 1 εδ. α’ περίπτωση (ι) του π.δ. 410/1995 (ΦΕΚ 231/Α/1995)…».
  1. Επειδή, με τα ως άνω πραγματικά δεδομένα, ενόψει και των διατάξεων που παρατέθηκαν και ερμηνεύθηκαν ήδη στις προηγούμενες, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη του: α) ότι, όπως προκύπτει από το με αριθ. πρωτ. 1845/8-6-2015 έγγραφο του Δήμου Πειραιά, η οδός Ακτή Κονδύλη στον Πειραιά αποτελεί, τμήμα της Οδού Ακτή Κονδύλη – Δραπετσώνα – Λιμάνι Κερατσίνίου – Σχιστό – Σκαραμαγκά, που έχει χαρακτηρισθεί, εθνική οδός και έχει υπαχθεί στο δευτερεύον εθνικό οδικό δίκτυο με την απόφαση Υπουργού ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. ΔΜΕΟ/ε/.1308/15-12-1995 και β) ότι την αρμοδιότητα συντήρησης των εθνικών οδών έχει, το Ελληνικό Δημόσιο, δια της αρμόδιας χωρικά Περιφέρειας, και όχι οι Ο.Τ.Α., το Δικαστήριο κρίνει ότι ο εναγόμενος Ο.Τ.Α. με την επωνυμία “Δήμος   Πειραιά”   δεν νομιμοποιείται παθητικώς, καθόσον η οδός στην οποία συνέβη το ατύχημα δεν είναι δημοτική αλλά αποτελεί τμήμα χαρακτηρισμένης εθνικής οδού και, άρα, η υπό κρίση αγωγή απαραδέκτως στρέφεται κατ’ αυτού και πρέπει να απορριφθεί όπως και όλοι οι αντίθετοι ισχυρισμοί του ενάγοντος.

 

ΔΙΑ ΤΑΥΤΑ

Απορρίπτει την αγωγή.

Κρίθηκε, αποφασίστηκε και δημοσιεύτηκε στον Πειραιά σε έκτακτη, δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του δικαστηρίου στις 5-10-2015.

 

Η ΔΙΚΑΣΤΗΣ                        Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
ΑΣΗΜΟΥΛΑ ΤΡΑΧΑΝΑ        ΟΛΓΑ ΣΤΑΥΡΟΥΛΑΚΗ