Πολλοί άνθρωποι στο εξωτερικό μαθαίνουν αργά ότι γονέας τους που ζούσε στην Ελλάδα έχει αποβιώσει, μερικές φορές πριν από πολλά χρόνια. Τα πρώτα ερωτήματα είναι πάντα τα ίδια. Είμαι ήδη κληρονόμος; Μπορώ ακόμη να αποποιηθώ; Μπορεί να ευθύνομαι με τη δική μου περιουσία για τα παλαιά χρέη του γονέα μου; Υπάρχει ακίνητο ή χρήμα στην Ελλάδα που μου ανήκει ακόμη; Και τι αλλάζει το νέο κληρονομικό δίκαιο;

Το άρθρο απαντά στα ερωτήματα αυτά για κληρονόμους που ζουν εκτός Ελλάδας. Εξηγεί ποιο δίκαιο διέπει έναν παλαιότερο θάνατο, πώς αποκτάται και πώς αποποιείται μια ελληνική κληρονομιά, γιατί οι προθεσμίες εξαρτώνται από την πραγματική γνώση και όχι από την ημερομηνία ενός πρόσφατου πιστοποιητικού, την ειδική θέση του κληρονόμου που ήταν ανήλικος όταν απεβίωσε ο γονέας, και πώς επηρεάζονται από τον χρόνο τα παλαιά χρέη, οι φόροι, οι τραπεζικές καταθέσεις και τα ακίνητα.

Εξηγεί επίσης μια εφάπαξ δυνατότητα που δημιούργησε ο ν. 5303/2026. Οι κληρονόμοι προσώπου που απεβίωσε έως και τις 22 Μαΐου 2026 και δεν δήλωσαν εμπρόθεσμα ότι αποδέχονται την κληρονομιά «με το ευεργέτημα της απογραφής» μπορούν να ζητήσουν από το δικαστήριο απογραφή μέσα σε έξι μήνες από τη δημοσίευση του νόμου, δηλαδή έως τις 22 Νοεμβρίου 2026, αν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις. Επειδή η 22α Νοεμβρίου 2026 είναι Κυριακή, η αίτηση πρέπει να είναι έτοιμη και να κατατεθεί το αργότερο την Παρασκευή 20 Νοεμβρίου 2026.

Το νομικό πλαίσιο

Διάταξη Τι σημαίνει για τον κληρονόμο στο εξωτερικό
Αστικός Κώδικας, Πέμπτο Βιβλίο (κληρονομικό δίκαιο), όπως ίσχυε πριν από τις 16 Σεπτεμβρίου 2026: άρθρα 1710, 1813, 1820, 1846–1857 και 1901–1912 Κτήση, αποδοχή και αποποίηση της κληρονομίας· οι προθεσμίες τεσσάρων μηνών και ενός έτους· το ευεργέτημα της απογραφής και η έκπτωση από αυτό
Ν. 5303/2026 (ΦΕΚ Α΄ 81/22.05.2026), άρθρο 41 Οι νέες διατάξεις εφαρμόζονται σε θανάτους από τις 16 Σεπτεμβρίου 2026 και μετά· οι προγενέστεροι θάνατοι διέπονται από το προηγούμενο δίκαιο, εκτός αν ο νόμος ορίζει διαφορετικά
Ν. 5303/2026, άρθρο 33 παρ. 8 Προσωρινό δικαίωμα των κληρονόμων προσώπων που απεβίωσαν έως τις 22.05.2026 να ζητήσουν, μέσα σε έξι μήνες, απογραφή κατά το άρθρο 838 ΚΠολΔ
ΚΠολΔ, άρθρο 838, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 96 του ν. 5221/2025 Την απογραφή διατάσσει ο δικαστής του Μονομελούς Πρωτοδικείου της περιφέρειας όπου βρίσκονται τα πράγματα· τη διενεργεί δικαστικός επιμελητής και δύο πραγματογνώμονες εκτιμούν τα αντικείμενα
Ν. 4786/2021, άρθρο 35 (καταργήθηκε από τις 16.09.2026 με το άρθρο 34 του ν. 5303/2026) Ερμηνευτική διάταξη: ο κληρονόμος που κληρονόμησε ως ανήλικος μπορούσε να αποποιηθεί μέσα σε ένα έτος από την απόκτηση πλήρους δικαιοπρακτικής ικανότητας
Αστικός Κώδικας, άρθρο 28 Για κληρονομιά εκτός του Κανονισμού (ΕΕ) 650/2012, τα ελληνικά δικαστήρια εφαρμόζουν το δίκαιο της ιθαγένειας του κληρονομουμένου κατά τον θάνατό του
Κανονισμός (ΕΕ) 650/2012, άρθρο 83 παρ. 1 Ο Κανονισμός Κληρονομικής Διαδοχής εφαρμόζεται μόνο σε θανάτους από τις 17 Αυγούστου 2015 και μετά
Κανονισμός (ΕΕ) 2016/1191 Ορισμένα έγγραφα ληξιαρχικής κατάστασης που εκδίδονται σε κράτος μέλος γίνονται δεκτά σε άλλο χωρίς επισημείωση (Apostille)

Ποιο δίκαιο εφαρμόζεται σε παλαιότερο θάνατο

Ο Ευρωπαϊκός Κανονισμός Κληρονομικής Διαδοχής δεν εφαρμόζεται σε θανάτους πριν από τις 17 Αυγούστου 2015. Για αυτούς, τα ελληνικά δικαστήρια εξετάζουν την ιθαγένεια του κληρονομουμένου κατά τον θάνατο. Αν ήταν Έλληνας, εφαρμόζεται το ελληνικό κληρονομικό δίκαιο. Η γέννηση στην Ελλάδα ή ένα ελληνικό επώνυμο αποτελούν ένδειξη, όχι απόδειξη ιθαγένειας· πρέπει πρώτα να ελεγχθούν τα δημοτολόγια και τα στοιχεία ιθαγένειας.

Το νέο κληρονομικό δίκαιο, ο ν. 5303/2026, εφαρμόζεται σε θανάτους από τις 16 Σεπτεμβρίου 2026 και μετά. Για προγενέστερους θανάτους εξακολουθούν να ισχύουν οι προηγούμενες διατάξεις του Αστικού Κώδικα, μαζί με λίγες μεταβατικές ρυθμίσεις που ο νέος νόμος επεκτείνει ρητά σε παλαιότερες κληρονομίες. Η προστασία του κληρονόμου από τα χρέη της κληρονομίας κατά το νέο δίκαιο δεν καλύπτει αυτόματα τον κληρονόμο προσώπου που απεβίωσε πριν από τις 16 Σεπτεμβρίου 2026.

Είμαι ήδη κληρονόμος;

Κατά το προηγούμενο δίκαιο, η κληρονομία περιέρχεται στους κληρονόμους αυτοδικαίως με τον θάνατο· δεν απαιτείται καμία δικαστική «επικύρωση». Κάποιος μπορεί επομένως να είναι ήδη κληρονόμος, ακόμη κι αν δεν έχει υπογραφεί ποτέ συμβολαιογραφική πράξη, φορολογική δήλωση ή μεταγραφή. Η έλλειψη υπογεγραμμένης αποδοχής δεν αποδεικνύει ότι ο κληρονόμος απέφυγε την ευθύνη για τα χρέη.

Αν δεν υπάρχει διαθήκη, καλούνται πρώτα τα τέκνα του κληρονομουμένου. Κατά το προηγούμενο δίκαιο, ο επιζών σύζυγος μαζί με τέκνα λάμβανε κατά κανόνα το ένα τέταρτο και τα τέκνα τα τρία τέταρτα. Η διαφορά επωνύμου μεταξύ γονέα και τέκνου, που είναι συνήθης σε ορισμένες χώρες, δεν αποδεικνύει ότι δεν υπάρχει νόμιμη συγγένεια· αποφασιστικά είναι τα ληξιαρχικά στοιχεία.

Η αποδοχή μπορεί να είναι ρητή ή να συνάγεται από συμπεριφορά, όπως η ανάληψη χρημάτων από την κληρονομία ή η πώληση κληρονομιαίου περιουσιακού στοιχείου. Η αίτηση πληροφοριών ή η σύνταξη απογραφής δεν συνιστά από μόνη της αποδοχή, όμως κάθε επιστολή προς τράπεζα, εφορία ή δανειστή πρέπει να διατυπώνεται προσεκτικά και να μην αναγνωρίζει ποτέ χρέος.

Αποποίηση: οι προθεσμίες

Κατά το προηγούμενο άρθρο 1847 ΑΚ, ο κληρονόμος μπορεί να αποποιηθεί μέσα σε τέσσερις μήνες αφότου έμαθε την επαγωγή της κληρονομίας και τον λόγο της. Η προθεσμία είναι ένα έτος, αν ο κληρονομούμενος είχε την τελευταία κατοικία του στο εξωτερικό ή αν ο κληρονόμος έμαθε την επαγωγή ενώ διέμενε στο εξωτερικό.

Η προθεσμία τρέχει από την πραγματική γνώση και όχι από την ημερομηνία ενός πρόσφατου πιστοποιητικού. Ένα νέο επικυρωμένο αντίγραφο δείχνει πότε αποκτήθηκε ένα έγγραφο· δεν αποδεικνύει ότι τίποτα δεν ήταν γνωστό νωρίτερα. Οικογενειακά μηνύματα, παλαιότερα έγγραφα και η συμπεριφορά μπορούν να δείξουν πότε υπήρξε γνώση. Αν η προθεσμία παρέλθει, η κληρονομία θεωρείται ότι έγινε αποδεκτή.

Η αποποίηση δηλώνεται στη γραμματεία του αρμόδιου πρωτοδικείου. Όποιος ενεργεί για λογαριασμό του κληρονόμου χρειάζεται ειδικό πληρεξούσιο με συμβολαιογραφικό τύπο, το οποίο ο κληρονόμος στο εξωτερικό μπορεί συνήθως να υπογράψει σε ελληνική προξενική αρχή. Η αποποίηση αφορά ολόκληρη την κληρονομική μερίδα: ο κληρονόμος δεν μπορεί να κρατήσει το ακίνητο και να αρνηθεί τα χρέη. Η μερίδα περιέρχεται τότε σε όσους θα καλούνταν αν ο αποποιούμενος δεν ζούσε κατά τον θάνατο, μεταξύ των οποίων μπορεί να είναι και τα δικά του τέκνα· η θέση και οι προθεσμίες τους πρέπει να ελεγχθούν πρώτα.

Αν ήσασταν ανήλικος όταν απεβίωσε ο γονέας σας

Κατά το προηγούμενο δίκαιο, η κληρονομία που επαγόταν σε ανήλικο θεωρούνταν αποδεκτή αυτοδικαίως με το ευεργέτημα της απογραφής, ώστε ο ανήλικος να μην ευθύνεται με τη δική του περιουσία. Η προστασία αυτή χανόταν αν δεν γινόταν απογραφή μέσα σε ένα έτος από την απόκτηση πλήρους δικαιοπρακτικής ικανότητας. Το άρθρο 35 του ν. 4786/2021, το οποίο η νομολογία αντιμετώπισε ως γνήσια ερμηνευτική διάταξη, επέτρεπε επίσης στον κληρονόμο να αποποιηθεί μέσα στο ίδιο έτος μετά την ενηλικίωση.

Αυτό σημαίνει ότι κρίσιμο είναι το έτος μετά τα 18α γενέθλια του κληρονόμου. Δεν δίνει σε έναν σημερινό ενήλικα νέα προθεσμία το 2026. Ο ν. 5303/2026 κατάργησε το άρθρο 35 από τις 16 Σεπτεμβρίου 2026, αλλά η κατάργηση δεν εξαλείφει όσα έχουν ήδη συμβεί κατά το προηγούμενο δίκαιο. Το τι γνώριζε και τι έπραξε ο γονέας ή ο επίτροπος κατά την ανηλικότητα, και τι γνώριζε και έπραξε ο κληρονόμος μετά τα 18, πρέπει να προκύψει από τα στοιχεία.

Αν η προθεσμία έχει παρέλθει: προσβολή της τεκμαιρόμενης αποδοχής

Η τεκμαιρόμενη αποδοχή μπορεί να προσβληθεί δικαστικά μόνο για περιορισμένους λόγους, όπως ουσιώδης πλάνη ως προς το δίκαιο. Η πλάνη μόνο ως προς το περιεχόμενο της κληρονομίας, για παράδειγμα η ανακάλυψη μεγάλου χρέους, δεν αρκεί. Η προσβολή πρέπει να ασκηθεί μέσα σε έξι μήνες από την άρση της πλάνης και ποτέ μετά από είκοσι έτη από την αποδοχή. Σε κληρονομία ανηλίκου όπου η προστασία χάθηκε πριν από δεκαετίες, το ανώτατο όριο των είκοσι ετών μπορεί να έχει ήδη παρέλθει. Η δικαστική προσβολή δεν πρέπει επομένως ποτέ να θεωρείται ασφαλής εναλλακτική.

Η προσωρινή δυνατότητα απογραφής του ν. 5303/2026

Το άρθρο 33 παρ. 8 του ν. 5303/2026 δίνει εφάπαξ δυνατότητα στους κληρονόμους που έχασαν την παλαιά προθεσμία αποδοχής με το ευεργέτημα της απογραφής.

Ποιος μπορεί να υποβάλει αίτηση: κληρονόμος προσώπου που απεβίωσε έως και τις 22 Μαΐου 2026 (ημερομηνία δημοσίευσης του νόμου), ο οποίος δεν δήλωσε εμπρόθεσμα, κατά το προηγούμενο άρθρο 1902 ΑΚ, ότι αποδέχεται με το ευεργέτημα της απογραφής.

Προθεσμία: έξι μήνες από τις 22 Μαΐου 2026, δηλαδή έως τις 22 Νοεμβρίου 2026. Επειδή η ημέρα αυτή είναι Κυριακή, η αίτηση πρέπει να κατατεθεί έως την Παρασκευή 20 Νοεμβρίου 2026. Η προθεσμία τρέχει από τη δημοσίευση του νόμου, όχι από την ημέρα που ο κληρονόμος έμαθε τον θάνατο.

Προϋποθέσεις κατά τον χρόνο της αίτησης:

  • να μην έχει επιχειρηθεί εκτέλεση στην ατομικήπεριουσία του κληρονόμου· και
  • να μη συντρέχει λόγος έκπτωσηςαπό το ευεργέτημα της απογραφής.

Διαδικασία: αίτηση κατά το άρθρο 838 ΚΠολΔ στο Μονομελές Πρωτοδικείο της περιφέρειας όπου βρίσκονται τα πράγματα, με αίτημα τον διορισμό δικαστικού επιμελητή για τη διενέργεια της απογραφής και δύο πραγματογνωμόνων για την εκτίμηση των αντικειμένων.

Αποτέλεσμα: εφαρμόζονται τα προηγούμενα άρθρα 1903–1911 ΑΚ. Η ευθύνη περιορίζεται στο ενεργητικό της κληρονομίας και η κληρονομία χωρίζεται από την ατομική περιουσία του κληρονόμου. Σε αντάλλαγμα, ο κληρονόμος πρέπει να ολοκληρώσει εγκαίρως την απογραφή, να διαχειρίζεται σωστά την κληρονομία και να αποφεύγει μη επιτρεπόμενες διαθέσεις· η εκπρόθεσμη ή ανακριβής απογραφή, η κακόπιστη διαχείριση ή η μη επιτρεπόμενη πώληση μπορεί να οδηγήσει σε έκπτωση.

Τι πρέπει να ελεγχθεί πριν από την αίτηση:

  • Ο κληρονόμος που ήταν ανήλικος και έχασετην αυτοδίκαιη προστασία ενδέχεται να μη βρίσκεται στην ίδια θέση με έναν ενήλικο που απλώς δεν έκανε ποτέ τη δήλωση. Το αν εμπίπτει στο άρθρο 33 παρ. 8 κρίνεται με βάση τα περιστατικά· δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί δικαστική απόφαση για τον συνδυασμό αυτό.
  • Το ότι δεν έχετε λάβει έγγραφα εκτέλεσης δεν αποδεικνύει ότι δεν επιχειρήθηκε εκτέλεση. Πρέπει να ελεγχθούν παλαιές διευθύνσεις, προηγούμενες δίκες και τυχόν συμβιβασμοί με δανειστές.
  • Η συλλογή εγγράφων, η καταβολή αμοιβής έρευνας ή μια επιστολή προς υπηρεσία δενδιακόπτουν την προθεσμία. Μόνο η εμπρόθεσμη κατάθεση της αίτησης τη διασφαλίζει.

Παλαιά χρέη, φόροι, τραπεζικές καταθέσεις και ακίνητα

Αστικά χρέη. Η γενική προθεσμία παραγραφής στο ελληνικό δίκαιο είναι είκοσι έτη, αλλά αρχίζει από τότε που κάθε απαίτηση γεννήθηκε και έγινε δικαστικά επιδιώξιμη, όχι αυτόματα από τον θάνατο. Μπορεί να διακοπεί με αναγνώριση, άσκηση αγωγής ή εκτέλεση. Το δικαστήριο δεν λαμβάνει υπόψη την παραγραφή αυτεπαγγέλτως· πρέπει να προταθεί. Μέχρι να ελεγχθεί κάθε χρέος, ο κληρονόμος δεν πρέπει να αναγνωρίσει, να εξοφλήσει μερικώς ή να συμβιβαστεί.

Φόρος κληρονομίας. Κατά το άρθρο 115 παρ. 3 του Κώδικα Φορολογίας Περιουσίας (ν. 5219/2025), το δικαίωμα του Δημοσίου να επιβάλει φόρο κληρονομίας έχει παραγραφεί όταν η φορολογική υποχρέωση γεννήθηκε έως τις 31 Δεκεμβρίου 2008, υπό τις προϋποθέσεις της διάταξης. Αυτό μπορεί να βοηθήσει σε παλαιό θάνατο, αλλά δεν διαγράφει άλλους φόρους, ασφαλιστικές οφειλές ή μεταγενέστερους φόρους ακινήτων.

Τραπεζικές καταθέσεις. Καταθέσεις που παραμένουν αδρανείς για είκοσι έτη μπορεί να περιέλθουν στο Ελληνικό Δημόσιο κατά τον ν. 4151/2013. Η έρευνα σε τράπεζα πρέπει να ζητά όχι μόνο ενεργά υπόλοιπα αλλά και αν παλαιότερος λογαριασμός έκλεισε ή μεταφέρθηκε.

Ακίνητα. Η εικοσαετής αχρησία δεν καταργεί από μόνη της την κυριότητα, όμως στο μεταξύ τρίτος μπορεί να έχει αποκτήσει το ακίνητο με χρησικτησία ή εγγραφή. Κάθε ακίνητο πρέπει να ανιχνευθεί στα παλαιά βιβλία μεταγραφών και υποθηκών και στο Ελληνικό Κτηματολόγιο. Η αναζήτηση με μία μόνο λατινική γραφή του ονόματος, χωρίς ημερομηνία γέννησης ή ΑΦΜ, δεν αποδεικνύει τίποτα.

Λογική σειρά ενεργειών

  1. Απόδειξη του θανάτου και της συγγένειας.Ληξιαρχική πράξη θανάτου (ή το έγγραφο στο οποίο στηρίχθηκε σημείωση αλλοδαπού ληξιαρχείου), πράξεις γέννησης και γάμου και τυχόν διορθώσεις ονομάτων.
  2. Χρονολόγιο.Πότε έγινε γνωστός ο θάνατος, από ποιον και τι έγινε· αν ο κληρονόμος ήταν ανήλικος· πότε ενηλικιώθηκε.
  3. Άμεση απόφαση για την προσωρινή απογραφή.Για θάνατο έως τις 22 Μαΐου 2026, εκτίμηση τώρα των προϋποθέσεων του άρθρου 33 παρ. 8 και, αν ενδείκνυται, κατάθεση πριν από τις 20 Νοεμβρίου 2026.
  4. Έρευνα στα ελληνικά αρχεία.Δημοτολόγια και ληξιαρχεία, δικαστικά αρχεία διαθηκών, αποποιήσεων και απογραφών, φορολογική διοίκηση, τράπεζες, ασφαλιστικά ταμεία και υποθηκοφυλακεία ή κτηματολόγιο.
  5. Επιλογή του επόμενου βήματος με βάση τα στοιχεία.Αποδοχή και μεταγραφή, αποποίηση αν είναι ακόμη δυνατή, η οδός της απογραφής, δικαστική προσβολή ή ένσταση παραγραφής.

Δαπάνες προς το Δημόσιο και τρίτους

Τα παρακάτω ποσά είναι χρεώσεις δημόσιων φορέων και τρίτων. Εξαρτώνται από την υπόθεση και από το τιμολόγιο που ισχύει κάθε φορά και πρέπει να επιβεβαιώνονται πριν από την πληρωμή. Δεν περιλαμβάνεται δικηγορική αμοιβή.

Υποχρεωτικές ή συνήθεις χρεώσεις

Χρέωση Δικαιούχος Πότε Ποσό
Επικυρωμένες ληξιαρχικές πράξεις (γέννησης, γάμου, θανάτου) στο εξωτερικό Αλλοδαπό ληξιαρχείο Στην αρχή Τιμολόγιο της εκδούσας αρχής
Ελληνικά ληξιαρχικά και δημοτολογικά πιστοποιητικά Ελληνικά ληξιαρχεία και δήμοι Στην αρχή Συνήθως δωρεάν ή μικρή χρέωση
Πληρεξούσιο που υπογράφεται σε ελληνική προξενική αρχή Ελληνική προξενική αρχή Πριν από κάθε ενέργεια στην Ελλάδα Προξενικό τέλος κατά το ισχύον προξενικό τιμολόγιο
Επίσημη μετάφραση αλλοδαπών εγγράφων στα ελληνικά Μεταφραστής ή Μεταφραστική Υπηρεσία του Υπουργείου Εξωτερικών Πριν από την κατάθεση Τιμολόγιο του μεταφραστή, ανά σελίδα
Πιστοποιητικά αποποίησης, αποδοχής ή δημοσίευσης διαθήκης Γραμματεία του αρμόδιου δικαστηρίου Έρευνα αρχείων Χρεώσεις της γραμματείας
Ελάχιστες εισφορές δικηγόρου για κατάθεση δικαστικής αίτησης Δικηγορικός σύλλογος και ταμεία Κατά την κατάθεση Κατά το επίσημο τιμολόγιο

Ενδεχόμενες ή υπό προϋποθέσεις χρεώσεις

Χρέωση Πότε προκύπτει Δικαιούχος Ποσό
Αμοιβή δικαστικού επιμελητή για την απογραφή Όταν το δικαστήριο διατάξει απογραφή Δικαστικός επιμελητής Νόμιμο τιμολόγιο δικαστικών επιμελητών
Αμοιβή δύο πραγματογνωμόνων Όταν το δικαστήριο διατάξει απογραφή Διορισμένοι πραγματογνώμονες Κατά την κρίση του δικαστηρίου ή κατόπιν συμφωνίας
Επισημείωση (Apostille) Αλλοδαπό έγγραφο εκτός του Κανονισμού (ΕΕ) 2016/1191 Αρμόδια αρχή της χώρας έκδοσης Τιμολόγιο της αρχής
Έρευνες και πιστοποιητικά υποθηκοφυλακείου και κτηματολογίου Όταν εντοπιστεί ή πιθανολογείται ακίνητο Υποθηκοφυλακείο ή Ελληνικό Κτηματολόγιο Χρεώσεις της υπηρεσίας
Συμβολαιογραφική αποδοχή κληρονομίας και μεταγραφή Αποδοχή επωφελούς κληρονομίας Συμβολαιογράφος, υποθηκοφυλακείο ή κτηματολόγιο Συμβολαιογραφική αμοιβή και τέλη εγγραφής
Δήλωση φόρου κληρονομίας και τυχόν φόρος Αποδοχή φορολογητέας κληρονομίας Φορολογική διοίκηση Εξαρτάται από την κληρονομία· ενδέχεται να έχει παραγραφεί για υποχρεώσεις έως το 2008
Δικαστικά έξοδα για προσβολή ή διεκδίκηση Όταν απαιτείται δίκη Δικαστήριο και ταμεία Εξαρτάται από την απαίτηση

Ερωτήσεις και απαντήσεις

Ο γονέας μου απεβίωσε πριν από δεκαετίες και μόλις πήρα τη ληξιαρχική πράξη θανάτου. Αρχίζει τώρα η προθεσμία τεσσάρων μηνών ή ενός έτους; Όχι απαραίτητα. Η προθεσμία τρέχει από την πραγματική γνώση της επαγωγής και του λόγου της, όχι από την ημερομηνία έκδοσης ενός πιστοποιητικού. Μπορεί να μετρά και προγενέστερη, ακόμη και ανεπίσημη, γνώση.

Ζω στο εξωτερικό. Έχω ένα έτος για να αποποιηθώ; Η ετήσια προθεσμία ισχύει αν ο κληρονομούμενος είχε την τελευταία κατοικία του στο εξωτερικό ή αν μάθατε την επαγωγή ενώ διαμένατε στο εξωτερικό. Διαφορετικά, η προθεσμία είναι τέσσερις μήνες.

Ήμουν ανήλικος όταν απεβίωσε ο γονέας μου. Μπορώ να αποποιηθώ τώρα; Η προστασία του ανηλίκου επέτρεπε αποποίηση μέσα σε ένα έτος από την ενηλικίωση. Για έναν σημερινό ενήλικο το έτος αυτό έχει συνήθως παρέλθει προ πολλού και δεν ξαναρχίζει το 2026. Τα περιστατικά εκείνου του έτους πρέπει να ελεγχθούν.

Τι είναι η προσωρινή δυνατότητα απογραφής; Εφάπαξ δικαίωμα κατά το άρθρο 33 παρ. 8 του ν. 5303/2026 για κληρονόμους προσώπων που απεβίωσαν έως τις 22 Μαΐου 2026 να ζητήσουν από το δικαστήριο απογραφή, ώστε η ευθύνη τους να περιοριστεί στο ενεργητικό της κληρονομίας. Η αίτηση πρέπει να κατατεθεί έως τις 22 Νοεμβρίου 2026· στην πράξη έως την Παρασκευή 20 Νοεμβρίου 2026.

Με προστατεύει αυτόματα ο νέος νόμος από τα χρέη του γονέα μου; Όχι. Η νέα προστασία αφορά θανάτους από τις 16 Σεπτεμβρίου 2026 και μετά. Για προγενέστερους θανάτους ισχύει το προηγούμενο δίκαιο, εκτός αν σας βοηθά μια μεταβατική διάταξη, όπως το άρθρο 33 παρ. 8.

Μπορώ να κρατήσω το ακίνητο και να αρνηθώ τα χρέη; Όχι. Η αποδοχή και η αποποίηση αφορούν ολόκληρη την κληρονομική μερίδα.

Τα χρέη άνω των είκοσι ετών εξαφανίζονται αυτόματα; Όχι. Κάθε χρέος έχει δική του αφετηρία και η παραγραφή μπορεί να έχει διακοπεί. Πρέπει να προβληθεί ως ένσταση· δεν εφαρμόζεται αυτόματα.

Πρέπει να ταξιδέψω στην Ελλάδα; Συνήθως όχι για τα πρώτα βήματα. Το πληρεξούσιο μπορεί να υπογραφεί σε ελληνική προξενική αρχή στον τόπο όπου ζείτε, και οι περισσότερες έρευνες μπορούν να γίνουν από εκπρόσωπο στην Ελλάδα.

Αν αποποιηθώ, η κληρονομία πηγαίνει στα παιδιά μου; Περιέρχεται σε όσους θα καλούνταν αν δεν ζούσατε κατά τον θάνατο, μεταξύ των οποίων μπορεί να είναι τα παιδιά σας. Η θέση, η ηλικία και οι προθεσμίες τους πρέπει να ελεγχθούν πρώτα.

Πώς μπορεί να βοηθήσει η Oikonomakis Law

Η Oikonomakis Law, μέσω των γραφείων της στην Ελλάδα, συνδράμει κληρονόμους που ζουν στο εξωτερικό σε ελληνικές κληρονομίες, και σε παλαιότερες. Η εταιρεία μπορεί:

  • να αποδείξει τον θάνατο και τη συγγένεια από ελληνικά και αλλοδαπά αρχεία, και όταν υπάρχουν διαφορετικές γραφές ονομάτων·
  • να καταρτίσει το χρονολόγιο γνώσης και ανηλικότητας και να εκτιμήσει αν η αποποίηση είναι ακόμη δυνατή·
  • να εκτιμήσει την προσωρινή δυνατότητα απογραφής του άρθρου 33 παρ. 8 και, όπου ενδείκνυται, να συντάξει και να καταθέσει την αίτηση πριν από τη λήξη της προθεσμίας·
  • να ερευνήσει δικαστικά, φορολογικά, τραπεζικά, ασφαλιστικά και κτηματικά αρχεία και να καταρτίσει κατάσταση ενεργητικού και παθητικού·
  • να συμβουλεύσει για αποδοχή και μεταγραφή, αποποίηση, ένσταση παραγραφής και δικαστική προσβολή·
  • να συντάξει το πληρεξούσιο για υπογραφή σε ελληνική προξενική αρχή στο εξωτερικό.

Τα γραφεία μας, με διευθύνσεις και τηλέφωνα, αναφέρονται στην ενότητα επικοινωνίας παρακάτω, και ο παγκόσμιος αριθμός WhatsApp εξυπηρετεί πελάτες σε κάθε χώρα.

Επικοινωνία με την Oikonomakis Law

Αν γονέας ή συγγενής σας απεβίωσε στην Ελλάδα, ή ήταν Έλληνας και απεβίωσε στο εξωτερικό, στείλτε μας ιδιωτικά μια σύντομη περιγραφή στο leads@oikonomakislaw.com ή στον παγκόσμιο αριθμό WhatsApp +44 20 3769 4973. Αναφέρετε:

  • την ημερομηνία θανάτου, αν είναι γνωστή, και τη χώρα όπου ζούσε το πρόσωπο·
  • τη συγγένειά σας και τη χώρα όπου ζείτε·
  • πότε μάθατε τον θάνατο και αν ήσασταν τότε κάτω των 18 ετών·
  • αν έχει επικοινωνήσει μαζί σας κάποιος δανειστής, δικαστήριο ή αρχή.

Αν ο θάνατος επήλθε έως τις 22 Μαΐου 2026 και ανησυχείτε για χρέη, γράψτε μας χωρίς καθυστέρηση: η προσωρινή δυνατότητα απογραφής λήγει στις 22 Νοεμβρίου 2026.

Για συνάντηση μέσω Zoom, προτείνετε ημέρα, ώρα και ζώνη ώρας, αναφέρετε τα ονόματα και τις ιδιότητες των συμμετεχόντων και περιγράψτε τα θέματα που θέλετε να συζητήσουμε. Παρακαλούμε μην αναρτάτε διαβατήρια, έγγραφα ταυτότητας ή προσωπικά στοιχεία σε δημόσια σχόλια.

Τα γραφεία μας

Η Oikonomakis Law έχει την έδρα της στον Πειραιά και γραφεία στην Ευρώπη, την Ασία, την Αφρική, την Αμερική και την Ωκεανία. Ο παγκόσμιος αριθμός WhatsApp, +44 20 3769 4973, εξυπηρετεί πελάτες σε κάθε χώρα, και σε χώρες χωρίς τοπικό γραφείο ή τοπική τηλεφωνική γραμμή.

Περιοχή Χώρα Πόλη Διεύθυνση Τηλέφωνο
Ευρώπη Ελλάδα Πειραιάς (έδρα) Λεωφόρος Ηρώων Πολυτεχνείου 42–44, δεύτερος όροφος, 185 35 +30 210 360 0036
Ευρώπη Ελλάδα Πειραιάς (δεύτερο γραφείο) Κασιμάτη 2 +30 210 360 0036
Ευρώπη Ελλάδα Αθήνα Βουκουρεστίου 18, πρώτος και δεύτερος όροφος, 106 71 +30 210 360 0036
Ευρώπη Ελλάδα Θεσσαλονίκη Τσιμισκή 9 και Ίωνος Δραγούμη 8, τέταρτος όροφος, 546 24 +30 210 360 0036
Ευρώπη Ελλάδα Ηράκλειο Εθνικής Αντιστάσεως 176, 713 07 +30 210 360 0036
Ευρώπη Ελλάδα Κέρκυρα Δονάτου Δημουλίτσα 19, 491 32 +30 210 360 0036
Ευρώπη Γερμανία Ντίσελντορφ Königsallee 2b, Kö Bogen Building, 5th Floor, 40212 +49 211 5469 2217
Ευρώπη Ηνωμένο Βασίλειο Λονδίνο 100 Bishopsgate, 18th and 19th Floors, EC2N 4AG +44 20 3769 4973
Ευρώπη Γαλλία Παρίσι 3b Rue Taylor, CS 20004, Paris Cedex 10, 75481 +33 1 70 61 57 32
Ευρώπη Ισπανία Βαρκελώνη Gran Via de les Corts Catalanes 583, 08011 +34 930 474 684
Ευρώπη Ρουμανία Βουκουρέστι Floreasca Plaza, 169A Calea Floreasca, Sector 1 +40 31 229 5320
Ευρώπη Βέλγιο Βρυξέλλες Rue aux Laines 70, 1000 +32 2 886 0345
Ευρώπη Βουλγαρία Σόφια 14 Tsar Osvoboditel Boulevard, Landmark Building, 5th and 6th Floors, 1000 +359 2 492 9301
Ευρώπη Αλβανία Τίρανα Rruga e Barrikadave 106, 1016 +355 4 530 1325
Ευρώπη Κύπρος Λευκωσία Νίκου Παντελίδη 1, Στρόβολος, 2045 +357 22 008 290
Ευρώπη Λουξεμβούργο Λουξεμβούργο 26 Boulevard Royal, 2449 +352 20 606 179
Ευρώπη Μάλτα Σεντ Τζούλιανς Swieqi Junction, Junction Business Centre, Sqaq Lourdes, 1117 +356 2034 1850
Ευρώπη Ρωσία Μόσχα Myasnitskaya 24/7, Building 3, Premises 2/4, Room 1, 101000 Παγκόσμιο WhatsApp +44 20 3769 4973
Ασία Ινδία Γκουρουγκράμ (περιοχή Νέου Δελχί) 01–110 Forum, DLF Cybercity, Phase 3, Gurugram, 122002 +91 22 6205 4742
Ασία Τουρκία Κωνσταντινούπολη Barış Mahallesi, Zafer Caddesi, Urartu Sitesi C1 Blok 13/25, Beylikdüzü, 34520 Παγκόσμιο WhatsApp +44 20 3769 4973
Ασία Ισραήλ Τελ Αβίβ 150 Menachem Begin Road, We TLV +972 3 374 1019
Ασία Σιγκαπούρη Σιγκαπούρη 8 Marina View, Asia Square Tower 1, 42nd and 43rd Floors, 018960 +65 3125 8831
Ασία Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα Ντουμπάι Δεν δημοσιεύεται· επικοινωνία μέσω της παγκόσμιας γραμμής WhatsApp +971 56 526 6385
Αφρική Νιγηρία Αμπούτζα Churchgate Plaza, Tower C, 4th Floor, AO Cadastral Zone, Constitution Avenue, Central Business District, 900001 +234 209 394 0815
Αφρική Νότια Αφρική Πρετόρια Pegasus Building 1, Amarand Avenue, Waterkloof Glen Extension 2, 0181 +27 12 004 1723
Αφρική Καμερούν Ντουάλα Immeuble Empire Media, 1st Floor, Rue Foch Akwa, Douala Littoral, 12724 Παγκόσμιο WhatsApp +44 20 3769 4973
Αφρική Ζάμπια Λουσάκα Sunshare Tower, 9th Floor, Stand LN 15584/1, Katrina Mulili Road, 10101 Παγκόσμιο WhatsApp +44 20 3769 4973
Αμερική Παναμάς Πόλη του Παναμά Δεν δημοσιεύεται· επικοινωνία μέσω της παγκόσμιας γραμμής WhatsApp +507 836 0403
Ωκεανία Αυστραλία Μελβούρνη Melbourne Central Tower, 360 Elizabeth Street, Victoria, 3000 +61 3 7048 0468

Το παρόν άρθρο αποτελεί γενική ενημέρωση για το ελληνικό δίκαιο όπως ελέγχθηκε στις 9 Νοεμβρίου 2026. Δεν συνιστά νομική συμβουλή για συγκεκριμένη περίπτωση. Το αν κάποιος είναι κληρονόμος, αν η αποποίηση είναι ακόμη δυνατή, αν εφαρμόζεται η προσωρινή δυνατότητα απογραφής και πώς επηρεάζεται κάθε χρέος ή περιουσιακό στοιχείο εξαρτώνται από τα συγκεκριμένα περιστατικά, τα αρχεία και το δίκαιο που ισχύει κάθε φορά. Απαιτείται επαγγελματική εκτίμηση πριν από οποιαδήποτε ενέργεια. Η ανάγνωση του άρθρου ή η αποστολή αρχικού μηνύματος δεν δημιουργεί σχέση δικηγόρου και εντολέα.

Πηγές

Πηγή Αντικείμενο Σύνδεσμος
Ν. 5303/2026 «Αναμόρφωση του κληρονομικού δικαίου και άλλες διατάξεις» (ΦΕΚ Α΄ 81/22.05.2026), άρθρα 33, 34 και 41 Μεταβατικές διατάξεις, μεταξύ αυτών η προσωρινή απογραφή του άρθρου 33 παρ. 8· κατάργηση του άρθρου 35 του ν. 4786/2021· εφαρμογή σε θανάτους από τις 16.09.2026 Taxheaven, άρθρο 33 · άρθρο 34
ΑΑΔΕ, εγκύκλιος Ο.3024/28.05.2026 Κοινοποίηση διατάξεων του ν. 5303/2026, μεταξύ αυτών των άρθρων 33, 34 και 41 aade.gr
Εγκύκλιος Συντονιστικής Επιτροπής Συμβολαιογραφικών Συλλόγων, 24.05.2026, για τον ν. 5303/2026 Ημερομηνία δημοσίευσης και μεταβατικές διατάξεις enotariat.gr
Ν. 5221/2025 (ΦΕΚ Α΄ 133/28.07.2025), άρθρο 96 Τροποποίηση του άρθρου 838 ΚΠολΔ: απογραφή με διαταγή του δικαστή, από δικαστικό επιμελητή, με δύο πραγματογνώμονες Taxheaven, άρθρο 96
ΑΑΔΕ, εγκύκλιος Ε.2093/2025 Άρθρο 35 του ν. 4786/2021 για την προθεσμία αποποίησης κληρονόμων που κληρονόμησαν ως ανήλικοι· ερμηνευτικός χαρακτήρας Taxheaven
Αστικός Κώδικας (π.δ. 456/1984), άρθρα 28, 1527, 1710, 1813, 1820, 1846–1857, 1901–1912 (στη μορφή πριν από τις 16.09.2026) Εφαρμοστέο δίκαιο, ανήλικοι, κτήση, αποδοχή, αποποίηση και ευεργέτημα της απογραφής Υπουργείο Δικαιοσύνης
Κανονισμός (ΕΕ) 650/2012, άρθρο 83 παρ. 1 Εφαρμογή του Κανονισμού σε θανάτους από τις 17.08.2015 EUR-Lex
Κανονισμός (ΕΕ) 2016/1191 Δημόσια έγγραφα μεταξύ κρατών μελών χωρίς επισημείωση· πολύγλωσσα έντυπα EUR-Lex
Ν. 5219/2025, Κώδικας Φορολογίας Περιουσίας (ΦΕΚ Α΄ 130/18.07.2025), άρθρο 115 παρ. 3 Παραγραφή του δικαιώματος επιβολής φόρου κληρονομίας όταν η υποχρέωση γεννήθηκε έως τις 31.12.2008 Taxheaven, άρθρο 115
Ν. 4151/2013, άρθρα 6–8 Περιέλευση στο Δημόσιο καταθέσεων αδρανών για είκοσι έτη Εθνικό Τυπογραφείο
Επισκόπηση απορρήτου

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies για να σας παρέχουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία χρήστη. Οι πληροφορίες των cookies αποθηκεύονται στο πρόγραμμα περιήγησής σας και εκτελούν λειτουργίες όπως η αναγνώρισή σας όταν επιστρέφετε στον ιστότοπό μας και βοηθώντας την ομάδα μας να καταλάβει ποια τμήματα του ιστότοπου μας θεωρείτε πιο ενδιαφέροντα και χρήσιμα.